بازگشت به لیست

روان درمانی

مکانیزم دفاع روانی (قسمت سوم )

تاریخ : ۱۴ آذر ۱۳۹۷

ج)دفاع های عصبی Neurosis Defense

.۱جا به جایی Displacement  انتقال احساسی از یک موضوع به موضوع دیگر. تخلیه احساس خشم از کسی به  خانواده خود

.۲ سرکوب و واپس زنی Repression راندن یک موضوع از هشیار به ناهشیاردر سرکوب اولیه ،افکار و احساسات قبل از حضور در آگاهی فرد سرکوب می شوند.در سرکوب ثانویه،فکر و احساسی که قبلا در سطح هشیارانه تجربه شده است ،سرکوب می شوند.
افکار و احساسات سرکوب شده فراموش نمی شوند بلکه در سطح ناهشیار وجود دارند . دو فرایند سرکوب را تسهیل می کنند : بازداری ذهنی و رویگردانی از توجه.

.۳مجزا سازی و جداسازی  Isolation : جدا ساختن فکر از عواطف مربوط به آن. در مجزا سازی، فقط مولفه های عاطفی (که منابع استرس هستند) سرکوب می شوند.

.۴تجزیه یا گسستگی Dissociation چند پارگی جنبه‌های مهم تجربه را از حافظه یا هشیاری در بر می‌گیرند. افراد با ناتوانی در یادآوری یا شناسایی تجربه‌های پیشین (یادزدودگی گسستی)، با ترک از منزل و سرگردانی (فرار گسستی) یا با رشد یک شخصیت کاملاً جداگانه (اختلال شخصیت چندگانه)، هسته  خود را تجزیه می کند. نیاز به فرار . تغییر موقعیت  شدید در شخصیت و یا حس هویت شخصی به منظور گریز و رهایی از یک حالت دردناک هیجانی .

.۵واکنش وارونه  Reaction Formation :تبدیل  یک احساس به متضاد خود.  کسی که تکانه حیوان آزاری دارد،  فعالیت در انجمن حمایت از حیوانات یا  در فوبی دقیقا آن فعالیتی  را دنبال می کند که عمیقا از آن ها می ترسند.

.۶ دلیل تراشی rationalizationدلیل آوردن و توجیه بی دلیل برای رویدادهای خاص .

.۷کمرنگ کردن  Minimization : ناچیز جلوه دادن فکر، احساس، مشکل و رویدادهای محیطی

.۸عقلانی سازی  Intellectualization  بی روح جلوه دادن و یا منطقی برخورد کردن با یک تجربه هیجانی.تأکید بیش از اندازه بر جزئیات نا مربوط (نشخوار ذهنی) برای فرار از تجربه احساس مربوط به رویداد مربوط

د)دفاع های بالغ  Mature Defenses

.۱ نوع دوستی Altruism :ایثار  کمک و خدمت به دیگران  به صورت داوطلبانه و آگاهانه به منظور رفع نیازهای آنان و کسب رضایت  با مشاهده رفع نیاز  دیگران

.۲پیش بینی  Anticipation :پیش بینی واقع بینانه و برنامه ریزی برای پیشگیری از مشکلات احتمالی در آینده.

.۳ریاضت ورزی  Asceticism :حذف تجارب لذت بخش از زندگی با هدف رشد معنوی.

.۴طنز  Humor فردی که در شرایط استرس آمیز به جای ناراحتی به موضوع و شرایط می خندد، از طنز برای قابل تحمل تر ساختن شرایط بهره می گیرد.

.۵فرونشانی یا باز داری Suppression فرو خوردن آگاهانه و عمدی برخی احساسات از جمله خشم به دلیل شرایط محیطی خاص.

.۶والایش  Sublimation : تغییر یک تکانه غیر قابل قبول به فعالیتی قابل قبول از نظر اجتماعی

سطوح مکانیسم های دفاعی

عملکرد دفاعی در ۷ سطح قابل ارزیابی است

۱-سطح انطباقی بالا: این سطح عملکرد دفاعی به انطباق مطلوب در مدارا با عوامل استرس زا می انجامد.
این دفاع ها معمولا رضایت را به حداکثر رسانده و امکان اگاهی هشیار از احساسات، عقاید و پیامدهای ان ها را فراهم می کنند. هم چنین حداکثر تعادل را بین سائق های متعارض تسهیل می کنند.نمونه دفاع های مشخص این سطح عبارتند از: نوع دوستی، انتظار، شوخ طبعی، والایش و فرو نشانی.

۲-سطح مهارت های ذهنی (مصالحه):عملکرد دفاعی در این سطح، عقاید، احساسات، خاطرات، آرزوها یا ترس های بالقوه خطرناک را خارج از حیطه هشیاری نگاه می دارد.نمونه های این سطح عبارتند از : جابجایی، تجزیه، توجیه عقلی، جداسازی، واکنش وارونه، واپس زنی و …

۳-سطح دگرگون سازی جزئی تصویر ذهنی:این سطح با تحریفاتی در تصویر ذهنی از خود، بدن یا دیگران مشخص می شود که ممکن است برای تنظیم عزت نفس به کار رود. مثل بی ارزش سازی، آرمان سازی و همه توانی.

۴-سطح انکار:مشخصه این سطح بیرون راندن عوامل استرس زا، تکانه ها، عقاید ،عواطف یا مسئولیت های نا خوشایند از حیطه هشیاری با ، یا بدون انتساب نادرست انها به عوامل بیرونی است. مثل انکار، فرافکنی، دلیل تراشی.

۵-سطح دگرگون سازی عمده تصویر ذهنی: این سطح با تعریف بارز یا انتساب نادرست تصویر دهنی خود یا دیگران مشخص می شود. نمونه ها ی آن عبارتند از: تخیل در خود مانده، همانند سازی فرافکن و دو نیم سازی.

۶-سطح عمل: مشخصه این سطح نوعی عملکرد دفاعی که از طریق عمل یا کناره گیری با عوامل استرس زا درونی و بیرونی مدارا می کند. نمونه های آن عبارتند از: کنش نمایی، پرخاشگری انفعالی.

۷-سطح بی نظمی دفاعی:مشخصات این سطح، ناتوانی در تنظیم دفاعی برای مهار واکنش خود به عوامل استرس زا است که به اختلال بارز در واقعیت سنجی می انجامد مثل فرافکنی هذیانی، انکار سایکوتیک و تحریف سایکوتیک.

  • خدمات درمانی، توانمندسازی عصبی شناختی، توانبخشی عصبی
  • کانال تلگرام موسسه کاردرمانی رشد به مدیریت دکتر ربوبی
  • مقالات عمومی و تخصصی، آموزش، آشنایی با درمان، تشخیص و ...